Ik zoek een...

Actueel - Nieuws

Recensies Tijdschrift voor Coaching januari 2015 (deel 1)

ma 19 jan 2015

Mastery in Coaching
A complete psychological toolkit for advanced coaching
Edited by Jonathan Passmore
Kogan Page, London, 2014. ISBN 978 07 494 7179 8

Mastery in Coaching is het zesde boek in een serie over coaching van de Association for Coaching. Dit boek gaat over verschillende vormen van coaching, de achterliggende theorieën en hoe je dat in de praktijk kunt brengen. De andere boeken van de serie gaan bijvoorbeeld over supervisie, psychometrie en leiderschap.
Editor Passmore meldt dat het onderzoek naar coaching sinds 2000 is geëxplodeerd en dat inmiddels is aangetoond dat coaching een goed middel is voor persoonlijke ontwikkeling. De Association for Coaching heeft daar een belangrijke bijdrage aan geleverd.
Mastery in Coaching is bedoeld voor ervaren coaches die hun vakkennis willen vergroten. Elk hoofdstuk behandelt een andere manier van begeleiden en refereert naar tientallen wetenschappelijke artikelen. Aan de orde komen bijvoorbeeld positieve psychologie, psychodynamica, narratieve coaching, gestalt, cognitieve gedragscoaching en mindfulness.
Het boek leest niet makkelijk. De definitie van positive psychology coaching is bijvoorbeeld: coaching approaches that seek to improve short-term wellbeing (ie hedonic wellbeing) and sustainable wellbeing (ie eudaimonic wellbeing) using evidence-based approaches from positive psychology and the science of wellbeing and enable the person to do this in an ongoing manner after coaching has completed. Verderop in het hoofdstuk is een tabel met wat hedonic en eudaimonic wellbeing is. Met theorie en voorbeelden wordt uitgelegd hoe je dat bij je klant kunt bereiken.
Bij de psychodynamica wordt eerst de geschiedenis beschreven waarbij gerefereerd wordt naar Erikson, Bowlby en Rogers. Hellinger wordt niet genoemd. Daarna volgt de opzet van de psychodynamische coaching: kijk naar je klant en naar de groep waar die zich in beweegt. Wat is zijn/haar gewoonte? Waar heeft hij last van? Wat zijn zijn wensen? Een voorbeeld laat zien hoe dat in de praktijk gebracht kan worden. Vervolgens komt er een paragraaf over wanneer de psychodynamische benadering het beste werkt en een lijst met boeken waarmee de coach haar vaardigheden verder kan ontwikkelen.
Elk hoofdstuk van het boek is zeer gedegen. Voor de coach die zich wil verdiepen in wetenschappelijke achtergronden van zijn vak is dit boek een heerlijke, maar pittige kluif.

Joke Tacoma, psycholoog en loopbaancoach, gespecialiseerd in mensen met een technische achtergrond

Kets de Vries over mindfulness
Hoe je evenwichtig leiderschap kunt stimuleren
Manfred F.R. Kets de Vries. Academic service; 2014. ISBN: 978 94 622 0084 5

Wie verwacht een boek in handen te hebben met oefeningen om mindful, in een staat van rust en in het hier en nu terecht te komen, komt bedrogen uit. In plaats daarvan kijkt Kets de Vries in dit boek door “de lens van psychodynamische mindfulness naar leiderschapscoaching”. Het boek is geschreven voor excutives die zoeken naar mogelijkheden voor coaching, personeelsprofessionals, wetenschappers en coaches.
In de inleiding onderstreept de auteur het belang van het mindful zijn van de leiderschapscoach zodat deze met een open geest naar zijn cliënt luistert. Hij schrijft verder: “Dankzij mindfulness kunnen we onszelf en anderen bevrijden van onnodige angsten en niet-behulpzame gewoontepatronen”. Daarmee geeft hij aan dat mindfulness en het vermogen tot dieptecoaching nauw met elkaar verbonden zijn. Wil het coachingsproces succesvol kunnen zijn, is het van essentieel belang te begrijpen wat er zich onder de oppervlakte afspeelt. Dat vereist een verkenning van de persoonlijkheid van de cliënt.
In de eerste 5 hoofdstukken gaat Kets de Vries in op een aantal persoonlijkheidsaspecten zoals: hechtingspatronen, de kunst van vergeving, het slachtoffersyndroom, de beroepsredder, en het omgaan met SOB’s (Seductive Operational Bully; de “verleidelijke organisatietiran”), door de auteur ook wel “de psychopaat in de directiekamer” genoemd. Vervolgens verlegt hij in hoofdstuk 6 de focus naar de rol van de coach en benadrukt hij in hoofdstuk 7 het belang van het – door de coach - creëren van een veilige ruimte voor de coachee, waarin hij weer leert te spelen, om zo de weg voor transformatie vrij te maken. Om werkelijk tot verandering te komen zijn omslagpunten nodig. Daarover gaat hoofdstuk 8. In de conclusie maakt Kets de Vries de lezer deelgenoot van de zorgen die hij heeft over de toekomst van coaching.
Het boek leest vlot, zeker voor de ervaren coach. Coaching en psychotherapie zijn in dit boek met elkaar verweven. Dat komt doordat volgens de auteur de grenzen tussen coaching en psychotherapie vaak niet helder zijn.
Manfred Kets de Vries is een erudiet mens. Dat komt tot uitdrukking in zijn vele verwijzingen naar diverse uiteenlopende wetenschappelijke studies, biografieën etc. Alle bronnen (noten) zijn achter in het boek terug te vinden, gerangschikt per hoofdstuk. Het boek is afgesloten met een register en uitgebreide informatie over de auteur.

Els Holland, ZKM-consultant

Scholing van de geest
Wat ik leerde van Socrates
Jos Kessels
Boom, 2014. ISBN 978 90 895 3258 9

Jos Kessels is als een moderne Plato toegewijd aan de scholing van de geest. Hij richt zich bij het voeren van ‘goede gesprekken’ op twee onderwerpen: leiderschap en persoonlijk meesterschap.
In dit boek biedt de auteur ons een visie op gesprekken waarin logos(argumentatie), pathos(gevoel) én ethos (ons karakter) een plek krijgen. Hij geeft stem aan de oproep die Socrates deed in zijn tijd: richt de blik naar binnen, besteed aandacht aan `inzicht, waarheid en de vervolmaking van je ziel”.
Aan de hand van de volgende zeven disciplines geeft Kessels kijkjes in de keuken van goede gesprekken:

  1. Ken uzelf
  2. Voer goede gesprekken
  3. Zoek het poëtisch argument
  4. Klim uit de grot
  5. Beschouw de dragende ideeën
  6. Daal weer af in de grot
  7. School je in de liefde

Kessels laat zien waarom de kern van een kwestie per definitie persoonlijk is en hoe essentieel empathie is: het belang van geraakt worden in het hart als eerste stap om te achterhalen wat je werkelijk wilt. In een drietal hoofdstukken staat de methodiek centraal: hoe van een ‘vermoeden’ naar begripsvorming te bewegen vervolgens ideeën te ontwikkelen en te onderbouwen om de essentie van een onderwerp in beeld te krijgen.
Opmerkelijk is hoezeer Socrates zijn werkwijze aansluit bij spirituele bewegingen van nu: de eigen passie zoeken; compassie ontwikkelen, het idee van de vele ikken waaruit wij bestaan, enzovoorts. Tegelijkertijd maken diverse voorbeelden duidelijk hoe Socratisch werken ongemak teweegbrengen: door dingen te bevragen komen inconsistenties aan het licht. Deze aanpak confronteert ons met de onmogelijkheid om iets werkelijk nauwkeurig onder woorden te brengen.
Kessels’ schrijfstijl, zijn zorgvuldige woordkeuze, het spelen met taal en beelden, het schakelen tussen verhalen en technieken, spreken mij aan. Hij doet waarover hij vertelt. Het mooie en misschien ook het lastige is dat zijn verhaal geen ‘oplossing’ biedt. Scholing van de geest maakt zichtbaar dat zelfkennis en samen leven om een onderzoekende en lerende attitude vraagt. Voor wie houdt van pragmatische, direct toepasbare werkwijzen is dit daarom geen aantrekkelijk boek. Een boek om met een paar goede vrienden en een lekker glas op avontuur te gaan en te werken aan de vervolmaking van het gesprek en dus de ziel.

Ellen Kuners of Koenders, begeleider van persoonlijke ontwikkeling en samenwerking

Liefde, een onmogelijk verlangen?
Dirk de Wachter. Lannoo Campus, 2014. ISBN 978 94 014 2133 1

Dirk de Wachter is psychiater en Hoofd Gezinstherapie bij het Universitair Psychiatrisch Centrum Leuven. Daarnaast is hij ook cultuurcriticus. Hij schreef eerder het geruchtmakende boek Borderline Times. Daarin gebruikte hij de kenmerken van de psychiatrische stoornis om onze maatschappij te analyseren. Dat boek is eigenlijk een cultuurkritiek: het toonde scherp de ziekte van de cultuur aan waarin we leven. Het boek dat hij nu geschreven heeft, bouwt daar duidelijk op voort. Hij staat stil bij het menselijke verlangen naar liefde en de moeilijkheden in de (duurzame) vervulling daarvan. Centraal in het boek staat het citaat van Leonard Cohen: There ain’t no cure for love .
Hoe het boek te typeren? Het is geen rechtlijnig betoog van a naar b. Ook al werkt de Wachter aan de universiteit, er mist een heldere wetenschappelijke opbouw. Het  is een soort schotschrift, een pamflet met een sterk persoonlijk karakter. Soms haast een preek. Daarin dan wel vele citaten, met name uit filosofie, poezie en literatuur. Ik telde daaronder minstens tien citaten van Leonard Cohen. Het boek is bijzonder fraai vormgegeven met ook vele afbeeldingen uit de beeldende kunst die het betoog illustreren, of beter gezegd: verdiepen. Zo komen oa. Magritte, Permeke, Ensor, Bacon, Hopper langs.
De Wachter houdt een tegendraads pleidooi ‘om een beetje ongelukkig te zijn’, om het ongeluk en het verdriet te koesteren. Hij pleit voor een herwaardering van ‘het noodlot’ en tragiek. Hij houdt zonder ophouden pleidooien voor ‘het gewone’ en zet zich af tegen de ons omringende kickcultuur. Het gaat erom het verlangen levend te houden. Hij relativeert de rol van hulpverleners en therapeuten bij problemen in de liefde: Soms helpen ze van de regen in de drup. “Mensen komen met een probleem naar de zorgverlener en verlangen dat hij dat probleem weghaalt. Heel vaak zou het echter niet de doelstelling moeten zijn om dat ‘tekort’op te vullen. Het moet een plaats krijgen in je leven, want op een paradoxale manier kan een tekort net een motor zijn”. Dichters, denkers, schilders, componisten en mystici kunnen ons vaak beter helpen. Bij herhaling geeft hij inkijkjes uit zijn eigen praktijk waarbij hij met de mond vol tanden stond. Er is iets nodig van een andere dimensie. Een typerend citaat: “Liefde is passie, een radicaal psychotische staat, een illusoire vlucht uit de werkelijkheid, en tegelijkertijd omarmt ze de alledaagsheid.”

Jan Venderbos, geestelijk begeleider

Breindidactiek
Helpen leren met breinkennis
Gerjanne Dirksen et al.
Uitgeverij Synaps, 2014. ISBN 978 90 822 8620 5

Breindidactiek is een boek waarin recente breinkennis in de praktijk wordt beschreven door Gerjanne Dirksen die tevens oprichter is van het BreinCentraal Leren Instituut(BCL). Het is een boek dat didactisch aantrekkelijk is om te lezen: overzichtelijk met praktijkvoorbeelden en mooie foto’s. Het is geschreven voor docenten en onderwijsontwikkelaars uit het onderwijs en vormt een brug tussen breinkennis en de praktijk. De vele praktische voorbeelden zijn geschreven door docenten zelf. De intentie van de auteur is een link te leggen tussen de moderne neurowetenschap, cognitieve wetenschap en de praktijk. De vele relevante onderzoeksbevindingen zijn inzichtelijk gemaakt en vertaald naar praktische tips. Het boek is ingedeeld in 4 delen: neuromythen en het brein, alle zes in de les, het brein open voor leren en de rode draad. Het boek is geschreven voor het onderwijs maar toen ik het boek had gelezen zag ik een aantal aanknopingspunten voor het coachen. Ik wil er een paar noemen.  De kern gaat over de zes breinprincipes:

  1. Focus: maak het aandachtig,
  2. Herhaal: herhalen en oefenen
  3. Voortbouwen: activeer voorkennis
  4. Emotie: maak het spannend
  5. Creatie: actief aan de slag
  6. Zintuiglijk rijk: zet zoveel mogelijk zintuigen in

De 6 breinprincipes kan een coach gebruiken voor een coachingstraject om tot bestendige verandering bij de coachee te komen. Bijvoorbeeld inzicht in hoe metacognitie functioneert over kennis opdoen en leren over leren. Deze inzichten kunnen goed van pas komen tijdens het coachingsproces. Het boek nodigt je ook uit om kritisch te kijken naar de fysieke omgeving omdat dit kan bijdragen aan het leervermogen van de coachee. Het brein werkt namelijk op zuurstof en glucose. Te weinig zuurstof kan leiden tot moeheid, hoofdpijn, concentratieverlies en gebrek aan alertheid. Ook licht heeft invloed op leerprestaties. Licht maakt je alerter en een donkere ruimte kan je slaperig maken. Relevant voor een coach is het hoofdstuk over een groeigesprek. Een groeigesprek staat feedback en waardering centraal. Vaak wordt feedback als bedreigend ervaren waardoor het brein op slot gaat. Bij positieve en waarderende opmerkingen wordt het brein geactiveerd. Feedback op aanpak, inzet en groei versterkt juist de goede paden in het brein. Wanneer dopamine stroomt sta je open voor leren maar als er teveel adrenaline is sluit je je af. De juiste vragen stellen is daarbij erg belangrijk. In het boek wordt het advies gegeven om groeigerichte feedback te geven, fouten te stimuleren, te vertellen over je eigen leerontwikkeling en te vertellen over de plasticiteit van het brein. Persoonlijk had ik het boek niet meteen gekocht in de boekwinkel maar achteraf vind ik het zeer nuttig om je beroep eens vanuit een ander perspectief te bekijken. Al met al een waardevol boek voor een coach om zijn manier van coachen onder de loep te nemen en te kijken wat kan ik nog verbeteren.

Ing. Peter van der Ven MEM, RL, loopbaancoach en lifecoach

Bedwing het monster Social Media
Jeroen Bertrams
Scriptum, 2014. ISBN: 978 90 559 4435 4

Omdat ik me aan het verdiepen ben in hoe marketing voor mij kan werken, leek het me leuk dit boek te lezen, ik wilde wel ontdekken hoe ik social media kon bedwingen. Dat antwoord staat voor mij niet in dit boek, helaas. De gegeven voorbeelden blijven in mijn ogen steeds veel te algemeen, en voor de praktische toepassing in de eigen situatie moeten dan toch nog wel grote denkstappen worden gezet, waar ik zelf dan nog steeds niet echt uitkom. Wellicht komt dit omdat social media nu eenmaal een te ruim kader vormen, en er voor elke beroepsgroep weer andere paden te bewandelen zijn.
Wel geeft dit boek inzicht in en meer begrip van social media, en het maakt duidelijk hoe onontbeerlijk social media op dit moment zijn in de marketingstrategie van een bedrijf. In dit boek wordt niet aangegeven hoe je dan precies een social-media-plan moet opstellen, wat de titel van het boek me wel deed vermoeden, want daarvoor wordt verwezen naar een ander boek, en dat stelde me toch wel enigszins teleur, gezien de titel van het boek.
Dat neemt niet weg dat ik de eerste helft van het boek in één adem heb gelezen, en ik vond het zeer boeiend en informatief, want het gaf me een mooi algemeen beeld van social media, en een aantal achtergronden ervan.
In de tweede helft staat in mijn ogen iets te veel herhaling, waardoor ik gedeelten ervan ronduit saai vond om te lezen.
Hoewel mijn Engels zeker goed is, vond ik het toch jammer dat de auteur ervoor heeft gekozen de vele quotes die in het boek zijn opgenomen in het Engels te laten staan: dat maakt het boek minder aangenaam te lezen voor mensen die het geschreven Engels onvoldoende soepel lezen. Een vertaling had meer voor de hand gelegen in een Nederlandstalig boek.
Na het lezen het lezen van dit boek begrijp ik de algemene werking van social media beter, en ik vond het met name ook boeiend om te lezen hoe vluchtig ze kunnen zijn: de kans dat die social media die nu helemaal 'hot' zijn, over een paar jaar 'out' zijn, niet in de laatste plaats omdat de eigenaars hun focus verleggen van wat de gebruiker wil naar waar flink aan te verdienen valt, is niet denkbeeldig. En dat maakt elke strategie op lange termijn lastig.

Ineke Kuiper, psycholoog, relatietherapeut, mediator

30 dagen werkboek
Coachvragen voor succes en verandering in 30 dagen
Robbert Gorissen. ISBN: 978 94 625 4518 2

Doel van het boekje is de lezer een handvat te bieden om veranderingen in het leven vorm te geven. In die opzet lijkt het boekje alleen maar een aanzet te zijn en voelt het als een reclame om één-op-één coaching aan te gaan bij ‘Waarom leiderschap’.
De naam werkboek is volkomen op zijn plaats, weinig tekst en veel ruimte om de opdrachten te maken. Je hoeft dan ook geen lezer te zijn om makkelijk door het boekje heen te komen en in die zin is het een heel toegankelijk boekje voor veel mensen.
De inhoud van de opdrachten vraagt echter wel een hoge mate van zelfinzicht in het hoe en waarom van je huidig handelen en de wensen, mogelijkheden en beperkingen die je ervaart bij verandering.
Het boekje is opgedeeld in 5 weken (in totaal 30 dagen) waarbij de lezer iedere dag een opdracht krijgt. Elke week wordt gestart met een kort stukje tekst, waarna de opdrachten volgen.
Eerst ligt de focus op herkennen van je huidige comfortzone, op wie je bent en waar je mogelijkheden liggen.
Daarna verschuift de focus naar het maken van een plan voor verandering, waarbij getracht wordt zo concreet mogelijk te omschrijven wat je wil en in welk tijdsbestek.
Als afsluiting geeft het boek nog een tip om vanuit een plan te komen tot daadwerkelijke verandering. Tegelijkertijd stuit je als gebruiker dan ook op de grote tekortkoming van het boek. Aan de moeilijkste stap in een veranderingsproces, het daadwerkelijk gaan uitvoeren van het plan, wordt in het boek nauwelijks tot geen aandacht geschonken. Door het ontbreken van handvatten om van plan naar daden te komen lijkt de kans groot dat het veranderingsproces beperkt blijft tot het maken van een plan, wat vervolgens in de kast bij alle eerder gemaakte plannen belandt.
Conclusie is dan ook dat het een praktisch boekje is, dat goed te gebruiken is tijdens een begeleidingstraject, waarbij ook de vervolgstappen inbedding krijgen. Als losstaand zelfhulpboek vraagt het (te) veel zelfinzicht en ontbreken essentiële vervolg stappen om echt praktisch te zijn.

Aniek Abrahams – Schilders

 



Geef hieronder uw reactie op dit nieuwsitem

Leave this one empty:
Naam:
Don't fill in data here:
Reactie:
Don't put anythin in here:
Nog geen reacties geplaatst