Ik zoek een...

Actueel - Nieuws

Begeleidingsvaardigheden voor mentoren

di 28 sep 2010

Waar in het verleden vaak bleek dat mentoren intuïtief geneigd waren pabo-studenten te adviseren en een tas vol tips te geven, heeft Fontys Limburg voor een andere aanpak gekozen. De student wordt geleerd het zelf te ontdekken. Dat is veel beter voor zijn of haar ontwikkeling. Dit vraagt om een andere manier van coachen, een andere manier van mentorschap. Bij Fontys Limburg is hierop ingespeeld door intensieve training van mentoren, verzorgd door twee ervaren opleiders. Deze twee opleiders (Karl Hennessen en Frank Crasborn) zijn op 7 juni 2010 op dit onderwerp zelfs gepromoveerd.

De ontwikkeling van de leraar in opleiding wordt voor een belangrijk gedeelte bepaald door de werkplek. In de ogen van Fontys Limburg speelt de mentor een cruciale rol. Om die reden heeft de pabo ervoor gekozen de mentor te trainen. Opleidingsscholen van besturen uit de regioWestelijke Mijnstreek hebben hun krachten gebundeld om deze nieuwe opzet vorm te geven. Hiervoor zijn twee door-de-wol-geverfde opleiders aangewezen. Paul Hennissen en Frank Crasborn hebben hun sporen verdiend in zowel het primair als voortgezet onderwijs. Daarnaast waren twee docenten van de pabo (Ron Bertisen en Mieke Groten) betrokken. Er zijn inmiddels zestig coaches en mentoren getraind.

Tas vol tips
Het doel van het project is helder: mentoren begeleidingsvaardigheden bijbrengen. Mentoren zijn vaak bezig met rationele zaken. Ze regelen een stageplek en stemmen de rollen af tussen scholen en opleiding. Daarnaast zijn ze vaak te sturend en te adviserend. Ze geven snel aanwijzingen en het liefst een hele tas vol tips. Hiermee wordt voor de student een belangrijke fase overgeslagen; het ontdekken. De ‘nieuwe mentor’ stimuleert het ontwikkelingsproces van de student. Het is voor de student enorm waardevol en leerzaam om zelf op zoek te gaan naar oplossingen en te analyseren. Hierdoor vergroot het zelfsturend vermogen van de student. De ‘ontdekkingsreis’ is saai als alles wordt voorgekauwd.

Reflectiecyclus van Korthagen
De opzet van de training loopt volgens de reflectiecyclus van Korthagen. Aan elke stap uit het model (handelen > terugblikken op het handelen > bewustwording > handelingsalternatieven formuleren) wordt een bijeenkomst gekoppeld. Tussen elke bijeenkomst zit ongeveer drie weken. In die tussenliggende periode kan de kennis uit de bijeenkomst in de praktijk worden gebracht. Tijdens een volgende bijeenkomst worden ervaringen teruggekoppeld en met elkaar uitgewisseld. Dan wordt de nieuwe stap getraind en vervolgt de cyclus zich.

Een aspect dat in de evaluatie zeer goed blijkt te scoren is het werken met video. Elke mentor maakt videobeelden van een begeleidingsgesprek met een student. Hieraan koppelt de mentor een leervraag voor zijn eigen coachingsvaardigheid. De cursusgroep en de trainer geven feedback op dit fragment; dat is het meest leerzame aspect in de speelse opzet.

Praktische toepasbaarheid
Pabo Fontys is zeer tevreden over de opzet. In de evaluatie waardeerden alle mentoren in opleiding de training met een rapportcijfer 8 tot 10! Deelnemers zijn enthousiast over de oefeningen, de opdrachten, de bijeenkomsten en zoals gezegd de videofragmenten. ‘Praktische en direct toepasbaarheid’ en ‘hoge mate van herkenbaarheid’ worden steeds genoemd.

Een evaluatie met zulke indrukwekkende rapportcijfers doet verwachten dat werkelijk alles vlekkeloos verliep. Dat is ook zo. Als Fontys nog zaken wil aanstippen, die voor verbetering vatbaar zijn, dan is dat de startbijeenkomst. Dat een dergelijk traject voor iedereen nieuw is, moet niet onderschat worden. Duidelijkheid scheppen is essentieel. Vertel niet alleen wat de mentor en coach kunnen verwachten van de begeleidingstraining. Vertel ook vooral wat ze niet mogen verwachten. Laat geïnteresseerden zich pas daarna inschrijven. Het aantal bijeenkomsten heeft bij de opzet ter discussie gestaan. Het lijkt een forse investering voor mentoren, maar achteraf blijken deze bijeenkomsten een essentiële schakel in het geheel.

Resultaten
De resultaten waarmee Fontys en de schoolbesturen met name blij mee zijn, zijn genoemd bij de evaluatie. Dat het model van Korthagen in de praktijk is gebracht, is een groot winstpunt. Opleidingsscholen, die interesse hebben in een soortgelijke opzet, kunnen het proefschrift van Hennessen en Crasborn downloaden. Het proefschrift geeft perfect weer welke positieve effecten een dergelijke training kan hebben op coachingsvaardigheden van mentoren. U kunt ook contact opnemen met onderstaande contactpersoon.

Het project ‘Professionaliseren van mentoren en werkplekcoaches’ is gerealiseerd in samenwerking met en in opdracht van het Platform Westelijke Mijnstreek, een samenwerkingsverband van de onderwijsstichtingen Triade, Focus en prooSes.

Download hier het proefschrift

Bron: onderwijsarbeidsmarkt.nl



Geef hieronder uw reactie op dit nieuwsitem

Leave this one empty:
Naam:
Don't fill in data here:
Reactie:
Don't put anythin in here:
Nog geen reacties geplaatst