Prijsvraag: Het dilemma van Koning Agamemnon
ma 23 mrt 2026 - Sijtze de Roos
Uitslag en juryrapport
Koning Agamemnon moet kiezen tussen twee onverenigbare plichten: de vaderlijke plicht jegens zijn dochter, en de bestuurlijke verplichting jegens zijn bondgenoten en zijn matrozen. Wat hij ook kiest, de prijs zal altijd afschuwelijk zijn.
Op de vraag hoe je hem als coach zou begeleiden bij het vinden van de beste aanpak mochten wij tien reacties ontvangen, die allemaal een eervolle vermelding verdienen. Eentje sprong eruit: die van Inge Tigelaar. Zij schreef het volgende:
Ik zou Agamemnon laten stilstaan bij rouw.
Want één ding is zeker: er zal verlies plaatsvinden.
Niet stilstaan bij wat hij gaat doen, maar bij wat hij gaat verliezen.
Rouw vóór de daad.
Ik nodig hem uit hardop uit te spreken wat hij gaat verliezen en vraag wat er daarbij in zijn lichaam gebeurt. Wat trekt samen, wordt zwaar, wil weg?
Vervolgens stel ik hem de vraag welke vorm van schuld hij bereid is te dragen: die van een vader of die van een koning.
Beide zijn ondraaglijk.
Toch zal één van hen morgen bij hem opstaan,
en de ander met hem sterven.
Dan vraag ik:
“Als je later op dit moment terugkijkt, niet als held, niet als veroordeelde, maar als mens, wie wil je dan geweest zijn, terwijl je schuldig was?”
Het gaat erom dat hij kiest zonder aan de pijn te ontsnappen,
maar kiest terwijl hij haar draagt.
Er is in dit verhaal geen ‘beste aanpak’ mogelijk. Andere inzenders proberen het noodlot van Agamemnon – vaak in fraaie en poëtische bewoordingen – af te wenden (al dan niet met een roeiboot), maar lijken te vergeten dat zij zich niet buiten de situatie kunnen plaatsen; zij zijn bij hem aan boord. En daardoor mede-afhankelijk van Agamemnons keuze. Inge Tigelaar aanvaardt de onmogelijkheid om aan verlies te ontkomen en probeert hem nabij te zijn.
Agamemnon is de speelbal van onberekenbare goden. Zijn dilemma is te zien als een metafoor van het blinde noodlot en dient ons als waarschuwing: mensen, besef hoe tragisch het leven (ook) is. Voldoe aan je verplichtingen, zelfs al zijn ze tegenstrijdig en dwingen ze je tot een altijd verkeerde keuze. En vooral: vergeet nooit dat je het leven niet in eigen hand hebt, hoe hard je ook probeert aan je lot te ontkomen.
Coaches hebben daar niets aan toe te voegen. Behalve steun en troost. Die kunnen ze bieden. Net als iedereen, eigenlijk. Je moet er alleen even opkomen. Inge, gefeliciteerd!